Narcisse Tordoir

Narcisse Tordoir door Frank van de Schoor

Dit werk vervaardigde Narcisse Tordoir in 2002 in samenwerking met de Zuid-Afrikaanse kunstenaar James Beckett. De titel 'Extra City' verwijst naar Tordoirs belangstelling voor straatcultuur. Tordoir organiseerde in Bamako, de hoofdstad van het in centraal West-Afrika gelegen Mali, workshops met jonge kunstenaars. De opdracht was om het leven in de openbare ruimte zo direct mogelijk weer te geven met gebruikmaking van digitale fotografie.

Bad boys

Bij deze gelegenheid werden foto's van graffiti op een schoolgebouw gemaakt. De foto's laten afschrikwekkende tags zien, intimiderende straatlogo's, een voorstelling van een doodskop en de in Afrika gevreesde machete. Al deze beeldmerken zijn bedoeld om het eigen territorium te markeren. Op een van de stenen van de school stond 'Extra City' geschreven, in combinatie met een pijl die wees naar de betreffende plek. Deze tot de verbeelding sprekende benaming werd als vanzelfsprekend de titel van het kunstwerk. Er stonden diverse andere kreten geschreven op de buitenwanden van de school, zoals Mafia, Bad boys en  Public Enemy. Het zijn geuzennamen voor jongeren uit de wijk of scheldnamen voor rivalen van buiten. Enkele fotoregistraties zijn sterk vergroot en gecombineerd met andere fotobeelden, die als transparante lagen over elkaar gemonteerd als basis voor de voorstelling dienen. Verspreid over het beeld zijn zo'n veertig rode theepotten aangebracht.

Internationale oriëntatie

Sommige potjes draaien, andere hebben een ingebouwde luidspreker die live radio afspeelt. In Bamako is overal op straat het locale radiostation te horen, wat de authenticiteit van het eigen domein versterkt. Eenmaal geëxposeerd in Museum Het Valkhof wordt de radio van Extra City afgestemd op Radio Keizerstad, de plaatselijke muziekzender van Nijmegen. Tordoir is aangesteld als docent-adviseur aan de Rijksakademie in Amsterdam, een internationaal kunstenaarsplatform waar resident artists uit de hele wereld een periode aan projecten werken. De internationale oriëntatie en grensverleggende ideeën vormen een vruchtbare voedingsbodem voor docenten en studenten. In het kader van een cultureel uitwisselingsprogramma, dat georganiseerd werd door de Rijksakademie, verzorgde Tordoir een reeks workshops met jonge kunstenaars in Bamako. Met grote geestdrift werden bevlogen crossovers opgezet onder de naam 'Click'. In de ambiance van een Derde Wereld-hoofdstad ligt het voor de hand om kunst te bespreken, te ervaren en ontwikkelen vanuit de concrete sociale context waarin jonge kunstenaars hun carrière opzetten.

Persoonlijk commentaar

De beeldtaal van Tordoir is persoonlijk en houdt verband met omstandigheden in zijn eigen leven. Tegelijk gebruikt hij foto's en montages uit de actualiteit die de media ons bieden van de wereld als schouwtoneel. Het werk van Tordoir is een beeldend statement over identiteit, over interculturele samenwerking, maar ook over cultureel bepaalde uitsluiting. Op aanschouwelijke wijze geeft hij commentaar op politieke conflicten en maatschappelijke wantoestanden. Ploeterende boeren en zwoegende kinderen in ontwikkelingslanden worden in zijn assemblages tot icoon verheven. Dergelijke beelden stemmen tot nadenken en hebben soms zelfs een poëtische inslag. Misschien is het vooral de bijzondere overlevingsstrategie die minderbedeelden aan de dag leggen, die bij de toeschouwer bewondering afdwingt.

Deze tekst en aanvullende gegevens zijn te vinden in Van Trajanus tot Tajiri - collectie Museum Het Valkhof, Nijmegen 2009, ISBN 978 90 6829 094 3.