Prins Willem II en zijn zusjes Louise Henriette en Henriette Amalia in een exotisch landschap met een hoorn des overvloeds en een luipaard

Gerard van Honthorst (1596-1656) schiep vanaf 1628 een nieuwe mode in de Hollandse portretschilderkunst, waarin hij zijn modellen weergaf als herders en herderinnen, helden en godinnen. Dezen woonden in een geïdealiseerde fantasiewereld, waar andere maatstaven golden dan in de alledaagse maatschappij der gewone stervelingen. Stadhouder Frederik Hendrik en zijn vrouw Amalia van Solms voelden zich goed thuis in deze theatrale omgeving. Samen met Elizabeth Stuart, 'de Winterkoningin', werden zij in Den Haag Honthorsts belangrijkste opdrachtgevers. Het eerste schilderij dat Honthorst voor het stadhouderspaar maakte, stamt uit 1629. Het is een portret van Amalia van Solms als Flora. De tweede opdracht dateert ook uit 1629 en laat de drie oudste prinsenkinderen zien in een exotische setting. Opvallend is de vrijmoedigheid, waarmee de kinderen zijn geschilderd. Het jongetje, prins Willem II (1626-1650) is geheel naakt, terwijl zijn beide zusjes, Louise Henriette (1627-1667, staand) en Henriette Amalia (1628-1628, zittend) slechts in luchtige draperieën zijn gehuld. Dat dit geen afspiegeling van de alledaagse werkelijkheid is, wordt duidelijk uit de context. Het jongetje draagt, naast een pijlenkoker en een lauwerkrans, een paar gekleurde vleugels op de rug. Hij is weergegeven als Cupido. Hij voert een gevlekt beest, een luipaard of een panter, aan de teugel. Het dier is getemd en doet zich tegoed aan de vruchten, die door Louise Henriette uit de hoorn des overvloeds worden geschud. Een mogelijke interpretatie van de voorstelling is dat nu het luipaard, een van de vaste metgezellen van de oorlogsgod Mars, is getemd, er tijden van voorspoed aanbreken. Het geheel lijkt een illustratie van het embleem van Jacob Cats: 'Waer oyt minne quam, daer wordt de wildste leeuw zo mak gelijck een lam.' Het schilderij is in opdracht van Frederik Hendrik vervaardigd en maakte deel uit van diens kunstcollectie in het Stadhouderlijk Kwartier op het Binnenhof. Tot 1726 is het stuk te volgen in de opeenvolgende boedelbeschrijvingen van de stadhouderlijke paleizen. In de achttiende eeuw is het waarschijnlijk verkocht. Sindsdien ontbrak elk spoor ervan totdat het begin 2009 op een veiling in New York kwam en via de kunsthandel voor Paleis Het Loo kon worden verworven. Dit stuk is ingelijst in een eenvoudige zwarte houten reliëflijst. Schenking Stichting 't Konings Loo, verworven met steun van de Vereninging Rembrandt (Beatrijs de Rooij Fonds) en de Mondriaan Stichting.

soort schilderij, schilderijen, schilderijen algemeen
vervaardiger Honthorst, Gerard van
datering 1629
materiaal olieverf, doek (linnen, textiel)
techniek olieverf op doek
afmetingen hoogte 102,9 cm
breedte 124,5 cm
trefwoorden Willem II van Oranje
nummer RL40081
collectie Schilderijen
instelling Paleis Het Loo
stel een vraag of reageer